Close-up | Programmamakers Kennismakerij

De Kennismakerij is de proeftuin van de Bibliotheek Midden-Brabant.  Wat gebeurt er nu precies in de Kennismakerij? We spraken met twee programmamakers Mark Dekker en Eef van Eerdewijk over hun werk daar.

De functie van bibliotheken verandert. Een jaar geleden schreven we op ons blog al dat bibliotheken een nieuwe invulling geven aan hun functie en dat de bibliotheek zo een ontmoetingsplek wordt. De klassieke bibliothecaris wordt tegenwoordig bijgestaan door programmamakers, onderwijsspecialisten of een ‘Projectmedewerker Leesbevordering’ stond er in ons artikel.

In de grootste openbare bibliotheek van Noord-Brabant is dat niet anders. Daar werd in september 2014 het startschot gegeven voor de Kennismakerij. Er was geen plan, maar wel een opdracht: er moest op experimentele wijze vorm worden geven aan de Bibliotheek Nieuwe Stijl. Een klein team programmamakers nam deze opdracht aan, waaronder Eef en in een later stadium Mark.

De Bibliotheek Midden-Brabant heeft vestigingen in Tilburg en omstreken, en de programmamakers organiseren activiteiten die passen bij actuele thema’s die leven in de stad en in de omgeving. “Het toegankelijk maken en delen van kennis en verhalen was altijd core business van de bibliotheek,” zegt Mark. “Dat doen we nu nog steeds, alleen nu op meerdere manieren dan alleen via het boek.”

Foto: Jostijn Ligtvoet

Podium-Werkplaats-Collectie

“Ons motto is: begint eer ge bezint,” zegt Eef lachend. “Om echt iets te bereiken, zodat de bieb er over vijf jaar ook nog is, moeten we experimenteren.” De programmamakers zijn inmiddels bijna vier jaar bezig. “Gedurende het afgelopen jaar hebben we bijvoorbeeld als pilot gewerkt in multidisciplinaire teams. Deze teams bestonden uit collega‘s van Marketing & Communicatie, van collectie én ons als programmamakers,” legt Eef uit. “Door deze manier van werken versterken we de verbinding tussen onze drie taken: we zijn namelijk zowel een podium en een werkplaats en we hebben natuurlijk onze collectie.”

Wat de programmamakers ook hebben vastgesteld, is dat het werken vanuit hoofdthema’s goed past bij die verbindende rol. Vorig jaar mei hadden ze bijvoorbeeld het zeer actuele programma ‘Online Privacy – maar ik heb toch niets te verbergen?’ en met een programma rond emancipatie inspireerden ze jonge meiden door ontmoetingen met vrouwelijke rolmodellen, zoals een wethouder, paralympische medaillewinnaar en F-16 monteur. Mark: “Met onder andere Places to Bieb – pop-up bibliotheken met speciale collecties en nieuwe ideeën  geven we dit soort programma‘s op innovatieve en interactieve manier vorm. Naast inhoud zijn sfeer en beleving van belang.”

Verbindende rol

De lokale community is een belangrijke voedingsbodem voor onderwerpen. “Dat we als bibliotheek zo een sterk verbindende rol kunnen spelen, bleek bijvoorbeeld toen we aan de slag gingen met Tiny Houses. We constateerden een behoefte bij een lokale groep mensen die geïnteresseerd was in deze manier van wonen. De Kennismakerij organiseerde in samenwerking met de community Tiny House Tilburg bijeenkomsten waarna zij vervolgens zelfstandig verdere stappen konden zetten,” vertelt Mark. “Het is een mooi voorbeeld van hoe de bibliotheek met communities werkt. Dat doen we ook rondom kennisdeling met de KennisCloud, waar samenwerking met communities, de bibliotheek als ontmoetingsplaats én onderwerpen uit onze programmering zowel online als offline terugkomen.”

Foto: Jostijn Ligtvoet

Vallen en opstaan

De job van programmamaker doe je niet tussen 9 en 5: Mark, Eef en hun collega’s zijn eigenlijk 24 uur per dag bezig met hun werk. Eef: “Als ik bijvoorbeeld op een feest met iemand in gesprek ben over armoede, global goals of over een ander actueel thema kan dat zomaar de start zijn voor een nieuwe idee. We staan altijd ‘aan’. Dat is ook nodig: we moeten precies aanvoelen wat er speelt in de stad zodat we er iets mee kunnen doen –  als het onderwerp volgens ons past bij de maatschappelijke meerwaarde van de bibliotheek.” Dat klinkt allemaal heel makkelijk, maar dat is het volgens Mark niet. “Het komt weleens voor dat we iets organiseren waar we zelf enthousiast over zijn, maar waar dan minder mensen dan verwacht op af komen. Dat is jammer. Maar ook dat is experiment: we moeten fouten maken. Met vallen en opstaan leren we wat onze rol hier in de stad kan zijn.”

Wil je ook aan de slag bij een bibliotheek? Kijk op onze website voor alle  vacatures in deze sector.

Tekst: Iris van den Boezem, Culturele vacatures
Datum: 11 mei 2018

, , , , , , , ,

Eén reactie op Close-up | Programmamakers Kennismakerij

  1. Bram Kluen 01/06/2018 op 09:58 #

    Ik wist er al van, maar wat een leuke en frisse benadering van experiment en vernieuwing!
    Als op deze manier uit de boekenwurm een schitterende nieuwe vlinder te voorschijn kan komen, waarom doet dan heel Bibliotheek-Nederland het niet?
    Als je dan van je financiers de ruimte krijgt voor dit proces en niet louter op uitleenaantallen wordt afgerekend, is er een nieuwe toekomst voor open kennisdelen en de rol van de bibliotheken daarin. Ga zo door!

Geef een reactie